Carters_cover

Geçtiğimiz hafta Beyoncé ve Jay-Z, The Carters adıyla “Everything is Love” adlı albumlerini yayınladılar. Albumden yer alan “Apeshit” adlı şarkılarına çektikleri video ise adeta gündeme bomba gibi düştü. Çünkü klibe ev sahipliği yapan mekan, dünyanın en çok ziyaret edilen müzesi olan “Louvre”. Bir müze sözcüsünün verdiği demeçte, Beyoncé ve Jay-Z nin son 10 yılda 4 defa müzeyi ziyaret ettiklerini, son ziyaretlerinde ise Mayıs 2018 tarihinde video çekme taleplerini sunduklarından bahsediyor. Müzenin Twitter hesabına göre ise, her yıl 500 film çekimi yapılmakta. Çiftin bu istediğine müzenin çok sıcak karşıladığı da belirtiliyor.

01-beyonce-jay-z

Hip Hop dünyasının en ikonik çifti olan Beyoncé ve Jay-Z, elde ettikleri başarılarını güçlü bir siyahi çift olarak kutlamak için anti ırkçı tutum ile klasik avrupa sanatına yeni bir bağlam sunuyorlar. Klibin büyük bir kısmı Leonardo da Vinci’nin ünlü Mona Lisa eserinin yanında geçiyor. Klibin başında Mona Lisa, çiftin parlak, renkli ve güçlü kıyafetlerini kompozisyonuyla tamamlıyor. Dünyanın en ünlü sanat eserlerinden birinin önünde, kendilerine geleneksel beyaz bir müze mahallinde yer açmayı sembolize ediyorlar.  Bu, çifitin konumunun dünyadaki en ikonik ve tanınabilir görüntülerden biri olan Mona Lisa’ya benzediklerini ima ediyor gibi görünüyor.  Üstelik bu çiftin yapmış olduğu ilk sanatçı ve eserlerine göndermede bulunmaları değil, daha önce şurada bahsettiğim Jay-Z’nin “Picasso Baby” adlı şarkısı ile de Da Vinci’nin yanısıra Pablo Picasso, Andy Warhol ve Jean-Michel Basquiat gibi diğer tanınmış sanatçıları da anmışlardı.

05-beyonce-jay-z

15-beyonce-jay-z

Videoda dikkat çeken en önemli detaylardan birisi de Beyoncé ve Jay-Z’nin kıyafetleri.  Apeshit’in gardıropu, modern kadının  nasıl ilham verdiğini ve nasıl davranılmayı hak ettiğini göstermek için kadınları figüratif sanat eserleriyle suni bir şekilde ortaya çıkarmayı amaçlıyor.  Kadınları müze duvarlarına atfedilen pasif nesneler olarak görmekten ziyade, Beyoncé’ye eşlik eden dansçı kadınlar, siyah tenleriyle uyumlu vücudu saran kıyafetleriyle, dans etmenin hazzı ve neşesini vurguluyor ve  tüm zaferleriyle, kusurlarını  ve güçlerini sergiliyorlar. Hem de  Fransız ressam Jacques-Louis David‘in “Le Sacre de Napoléon” adlı eserini önünde. Taç giyme töreninde Napolyon’un, eşi Josephine de Beauharnais’e taç giydirdiği anının resmedildiği bu eserde, Papa’yı bu taç giyme törenine çağırmasına rağmen  Napolyon, Papa’nın rolünü üstleniyor ve Josephine’e kendi taç takıyor. Tarihsel açıdan önemli bir iktidar gösterme hareketini izlediğimiz bu eserde Beyoncé ve dansçı kadınlar adeta güç gösterisi yapıyorlar. İzlediğimiz bu dans sahnesi aslında yine klipte gördüğümüz Marie-Guillemine Benoist’in “Portrait of a Negress” adlı tablosunun modern bir canlandırılması. Zira bu tablo, köle olarak tasvir edilmemiş bir insanın 20.yy öncesi portrelerinden birisi olarak kabul edilir ve siyahi kültürün pek de hoş karşılanmadığı zamanlarda bile, siyah bedenlerin Batı sanatının bir parçası olduğunu gösteren örneklerden en önemlisidir.

02-beyonce-jay-z

Victory of Samothrace Landing, M.Ö. 2. yüzyıldan itibaren zaferi simgeleyen tanrıça Nike‘ın Yunan bir heykeli. Videoda, Beyoncé, heykelin önünde, melek kanatlarının yapısını ve heykelin örtülerini taklit eden bir garb içinde dans ediyor. Mesaj göndermek için kanat kullanılan tek sahne burası değil üstelik, video  ilk dakikalarda müzenin önünde diz ökmüş melek kanatları giyen bir adamla açılıyor. Klip büyük kanatları olan siyah insanların, yaşamın ve ölümün birbiriyle bağlantılı melek olgusuna dikkat çekiyor ki bu Beyoncé’nin önceki çalışmalarında da ele aldığı bir konu.

04-beyonce-jay-z

Müzenin Batı sanatındaki beyaz üstünlüğü ve Batı baskınlığını temsil etme yolunun bir kısmı Antik Yunan ve Antik Roma’yı medeniyetin ve demokrasinin doğduğu yer olarak gören geçmişin izini sürmek olduğunu düşündüğümüzde, Beyonce’nin anlatısını Afrika geçmişine bağlaması kaçınılmaz. Müzeler Afrika ve Siyah Sanat tarihi içinde Eski Mısır konusunda çok kısıtlı. Eski Mısır Afrika’nın bir parçası olsa da çoğu kez antik Yunan ve Roma ile bir araya getiriliyor. Great Sphinx of Tanis, Mısır’ın dışında bulunan en büyük sfenkslerden biridir ve Eski Krallık’a kadar uzandığına inanılmaktadır. Beyoncé ve Jay-Z’in videodaki Great Sphinx of Tanis’i seçme sebepleri bizlere Antik Mısır’ın büyük bir Afrika tarihinin parçası olduğunu hatırlatıyor.

13-beyonce-jay-z

Tanrıça Afrodit’in eski bir Yunan heykeli olan “Venüs de Milo”nun, uzun zamandır haz duyulan bir güzelliği temsil ettiği kabul görülmüştür. Beyonce’nin bütün o kıvrımlı vücut hatlarını sergilediği ten rengi mayosu ile heykelin “S eğrisi”ndeki pozunun belli bir paralelliği çizdiğini görüyoruz. Avrupa güzellik standartlarını sembolize eden ikonik antik Yunan heykelinin önünde performans göstermesi gerçekten son derece güçlü ve başarılı bir mesaj.

07-beyonce-jay-z06-beyonce-jay-z

Siyahi kadınlar ve siyahi kadın sanatçılar Batılı sanat tarihinin dışında tutuluyorlar, ancak bedenleri seksüalize ediliyor. Videoda kullanılan Mona Lisa, The Invervention of the Sabine Women, Portrait of Madame Récamier, Portrait of a Negress, gibi önemli ve kadın temalı eserler, bu anlatıya müdahale etmek ve asimile olmamak adına başarıyla simgeleştirilmiş.

08-beyonce-jay-z

 

10-beyonce-jay-z

Son derece kamusal bir alanda gerçek bir samimiyet kurulması hedeflenen klibin kapanış sahnesi yine etkileyici bir detay içeriyor. Beyoncé ve Jay-Z çifti Mona Lisa’nın önünde yüz yüze geldiğinde, Carter ailesinin hem sanat alıcıları hem de sanat yaratıcıları olarak kullanıldıklarını görüyoruz. Bu video bizlere, beyaz güzellik standartlarının nasıl işlendiğinden çok daha fazlasını, bize sanatla ilgilenme ve sorgulama fırsatını sunuyor. Bunun için görevli olanlar da Carter çiftinden başkası değil.

01

Videoda görülen bütün sanat eserleri ise sırasıyla şöyle:

(0:39) Mona Lisa

Artist: Leonardo da Vinci

Early 1500s

(0:59) Victory of Samothrace Landing

Artist: Unknown

Believed to date back from the 2nd century BC

(1:08) The Oath of the Horatii

Artist: Jacques-Louis Horatii

1784

(1:22) The Great Sphinx of Tani

Artist: Unknown

Believed to date back to 2600BC

The Consecration of the Emperor Napoleon and the Coronation of Empress Josephine

Artist: Jacques-Louis David

1805-1807

(1:58) The Intervention of the Sabine Women

Artist: Jacques-Louis David
1799

(2:15) Madame Récamier

Artist: Jacques-Louis David

1800

Les ombres de Francesca da Rimini et de Paolo Malatesta apparaissent à Dante et à Virgile

Artist: Ary Scheffer
1835

Pietà

Artist: Rosso Fiorentino

1450

(3:12) The Raft of the Medusa

Artist: Théodore Géricault

1819

(3:22) The Charging Chasseur

Artist: Théodore Géricault

1812

(3:33) Hermes Fastening his Sandal

Artist: Lysippos

Fourth Century BCE

(3:51) Venus de Milo

Artist: Unknown 100 BCE

(4:30) The Wedding Feast at Cana

Artist: Paolo Veronese

1563

(5:36) Portrait of a Negress

Artist: Marie-Guillemine Benoist

1800

Klibi buradan izleyebilirsiniz.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *